۱۰ مهر ۱۴۰۵؛ نزدیک به هفت ماه از بازداشت خودسرانه «شیخ زاهد شهابی»، زندانی سیاسی سابق، از چهرههای تصوف و دادخواه قتل برادرش «شیخ آزاد شهابی»، و نگهداری او در سلولهای انفرادی، قرنطینه، زندان قروه و زندان مرکزی سقز میگذرد. گزارشها حاکی از آن است که او از دسترسی به وکیل تعیینی و آزادی موقت شده و در وضعیت بلاتکلیف و نگرانکنندهای بهسر میبرد. همچنین، او طی دوران بازداشت با شکنجههای شدید جسمی و روانی مواجه شده و بهشدت کاهش وزن داشته است؛ وضعیتی که نگرانیها درباره سلامت و سرنوشت او و احتمال صدور حکم سنگین علیه وی را افزایش داده است.
به گفته یک منبع مطلع به کُردپا، «شیخ زاهد شهابی» که بیش از ۲۰۹ روز است در بازداشت خودسرانه و بدون حق دسترسی به وکیل بهسر میبرد، طی روزهای اخیر، پس از حدود شش ماه، برای نخستینبار اجازه ملاقات با خانوادهاش را پیدا کرده است. این منبع از کاهش شدید وزن او خبر داده و اعلام کرده است که وی در طول دوران بازداشت با شکنجههای شدید جسمی و روانی مواجه بوده است. همچنین، اطلاعات سپاه سقز از ورود وکیل تعیینی به پرونده و برخورداری او از آزادی موقت جلوگیری کرده است. مجموعه این فشارها و وضعیت وخیم جسمی او در دوران بازداشت، نگرانیها درباره سلامت و جان وی و همچنین احتمال صدور احکام سنگین علیه او را افزایش داده است.
اواخر شهریور ۱۴۰۵، کُردپا گزارش داده بود که «شیخ زاهد شهابی» پس از ماهها بازداشت و بازجویی و نگهداری در سلولهای انفرادی، قرنطینه و زندان قروه، به یکی از بندهای زندان مرکزی سقز منتقل شده است. او همچنین از حق آزادی موقت محروم بوده و در وضعیت بلاتکلیفی بهسر میبرد و از حق دسترسی به وکیل و ملاقات با خانواده نیز محروم بوده است.
«شیخ زاهد شهابی» روز ۱۷ اسفند ۱۴۰۴، توسط نیروهای امنیتی در سقز و بدون ارائه حکم قضایی، با خشونت شدید بازداشت شد. او در روزهای نخست بازداشت به قروه منتقل شد و ماهها در بازداشتگاههای امنیتی تحت بازداشت و بازجویی قرار داشت. وی تا ماهها هیچ تماسی با خانواده خود نداشت و در روزهای اخیر اجازه ملاقات با خانواده به او داده شده است.
تا زمان انتشار این خبر، از دلایل بازداشت «شیخ زاهد شهابی» اطلاعی در دست نیست و نیروهای امنیتی نیز در این رابطه توضیحی ارائه نکردهاند.
سابقه بازداشت خودسرانه شیخ زاهد شهابی؛
«شیخ زاهد شهابی» دوشنبه ۴ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۵ بامداد، در پی یورش خشونتآمیز نیروهای اداره اطلاعات سقز و بدون ارائه حکم قضایی به خانقاه «راه آزادی» بازداشت و به بازداشتگاه اداره اطلاعات سقز منتقل شد؛ نیروهای امنیتی ضمن بیاحترامی به خانواده او، تلفن همراه و برخی وسایل شخصیاش را نیز ضبط کردند. این بازداشت در ادامه سرکوب نوروز کردستان و پس از آن صورت گرفت که شهابی روز ۲۴ اسفند ۱۴۰۳ در جشن نوروزی کوه جاقل، در پیامی بر تجدید پیمان با شهیدان، اتحاد و آزادی تأکید کرده و همراه با شرکتکنندگان شعار ژن، ژیان، ئازادی سر داده بود. روز ۱۵ فروردین ۱۴۰۴ برای بازجویی به یکی از بازداشتگاههای امنیتی سنندج منتقل شد و تنها دو بار با خانوادهاش تماس داشت؛ ۴ اردیبهشت قرار بازداشت او برای یک ماه دیگر تمدید شد و در تمام این مدت از دسترسی به وکیل و ملاقات با خانواده محروم بود. سرانجام روز چهارشنبه ۷ خرداد ۱۴۰۴، پس از ۶۶ روز بازداشت خودسرانه، با تودیع قرار وثیقه از زندان سقز آزاد شد.
جشن نوروز کوه «جاقل» و سخنان شیخ زاهد شهابی که منجر به بازداشت او شد؛
روز جمعه ۲۴ اسفند ۱۴۰۳، همزمان با برگزاری جشن نوروزی کوه جاقل، «شیخ زاهد شهابی»، در پیامی خطاب به مردم از تجدید پیمان با شهیدان و تأکید بر اتحاد و آزادی سخن گفت و همراه با شرکتکنندگان شعار ژن، ژیان، ئازادی سر داد. همزمان، نیروهای حکومتی با استقرار خودروهای مسلح به سلاح دوشکا در نزدیکی کوه جاقل و استفاده از پهپاد برای فیلمبرداری، تلاش کردند با ایجاد ارعاب از برگزاری این مراسم جلوگیری کنند؛ با این حال، جشن نوروز جاقل با حضور گسترده مردم، برافروختن آتش، پایکوبی و رقص جامانه برگزار شد. آتش این مراسم نیز توسط شیخ زاهد شهابی برپا شد.
بیپاسخگویی در ارتباط با قتل شیخ آزاد شهابی و محکوم کردن روایت حکومت توسط خانواده؛
کُردپا در تاریخ ۶ شهریور ۱۴۰۳، گزارشی با عنوان «یکی از نزدیکان شیخ آزاد شهابی؛ چرا جمهوری اسلامی نیازمند حذف فیزیکی او بود؟» منتشر کرده بود. این گزارش با گفتوگو با یکی از نزدیکان شیخ آزاد، به ابهامات پیرامون کشتهشدن او و دو همراهش، از جمله نحوه رسیدگی پزشکی، حضور و مداخله نیروهای امنیتی، ضبط آرشیو دوربینهای خانقاه و ابهام درباره فردی که جمهوری اسلامی مدعی کشتهشدن او شده، پرداخته بود. نزدیکان شیخ آزاد با استناد به این موارد، قتل او را «قتل فراقضایی» یا «ترور حکومتی» میدانستند و معتقد بودند فشارهای امنیتی علیه او از سالها پیش ادامه داشته است. خانواده شیخ آزاد نیز تأکید کرده بود که خواهان شناسایی تنها عاملان تیراندازی نیست، بلکه بهدنبال روشنشدن آمران و پشتپرده این قتل است و پاسخ حکومت را تنها از مسیر رسمی و قضایی میپذیرد. با این حال، پس از کشتهشدن شیخ آزاد و یارانش، هیچ پاسخ روشنی درباره روند پرونده، سرنوشت تحقیقات یا ادعای کشتهشدن فردی که حکومت او را عامل قتل معرفی کرده بود، به خانواده ارائه نشده بود. خانواده همچنین با پرهیز از اقدامات انتقامجویانه، بر پیگیری طولانیمدت و حقوقبشری پرونده و پاسخگو نگهداشتن جمهوری اسلامی تأکید کرده بود.
شیخ زاهد شهابی؛ آغاز دادخواهی عمومی برای روشنشدن حقیقت کشتهشدن شیخ آزاد؛
شهریور ۱۴۰۳ گزارش داده بود که نزدیک به دو ماه پس از کشتهشدن شیخ آزاد شهابی و دو همراهش، زاهد شهابی، برادر او، با انتشار ویدیویی اعلام کرده است که خانواده بهدلیل نبود شفافیت و پاسخگویی عادلانه درباره پرونده، دادخواهی خود را در سطح عمومی، جوامع حقوق بشری و نهادهای بینالمللی پیگیری خواهد کرد. خانواده شهابی معتقد بودند شیخ آزاد «ترور» شده و خواهان رسیدگی قضایی و روشنشدن حقیقت پرونده بودند. زاهد شهابی نیز تأکید کرده بود که دیگر سکوت نخواهد کرد و تبدیل «ترور» شیخ آزاد به «قتل» از سوی دستگاههای امنیتی و قضایی را تضییع حقوق خانواده و توهین به قربانیان و جامعه مدنی دانسته بود. در همین حال، پس از هفتهها بیاطلاعی خانواده از روند پرونده، برای آنان احضاریهای صادر شد تا ظرف پنج روز برای اعلام شکایت قصاص و دیه به شعبه سوم بازپرسی دادسرای عمومی و انقلاب سقز مراجعه کنند؛ اقدامی که در حالی صورت گرفت که خانواده همچنان خواهان شفافیت درباره روند پرونده و پاسخگویی رسمی درباره کشتهشدن شیخ آزاد و همراهانش بودند.
یورش نیروهای امنیتی به خانقاه راه آزادی؛ ضربوشتم خانواده و تشدید فشار بر دادخواهی شیخ آزاد؛
کُردپا در تاریخ ۲۴ مهر ۱۴۰۳ با انتشار ویدیوهایی گزارش داده بود که شامگاه ۲۳ مهر، نیروهای امنیتی در پی حک واژه «شهید» و شعری کُردی بر سنگ مزار شیخ آزاد شهابی، بدون ارائه حکم قضایی به خانقاه «راه آزادی» در سقز یورش برده و شماری از اعضای خانواده او، از جمله زنان، و دراویش خانقاه را مورد ضربوشتم قرار دادهاند. نیروهای امنیتی هارد دوربینهای خانقاه را نیز توقیف کرده و با خود برده بودند و مسیرهای منتهی به خانقاه تحت تدابیر شدید امنیتی قرار داشت. این یورش در شرایطی صورت گرفت که خانواده شهابی پیشتر بهدلیل عدم شفافیت و پاسخگویی حکومت درباره کشتهشدن شیخ آزاد، دادخواهی خود را در سطح عمومی و نزد جوامع حقوق بشری و بینالمللی مطرح کرده بودند و خواهان رسیدگی قضایی به پرونده و روشنشدن حقیقت درباره کشتهشدن او بودند.





